Zure Regen          

[../poortinga-auteur-menu.htm]

 

 

Voorwoord

mail uw scriptie, les of artikel naar www.skrift.nl

In de vroege morgen van deze prachtige nazomer liggen de landerijen er vredig bij, bedekt onder een fijn waas van kristalheldere druppeltjes. De rust in het bos doet vredig en weldadig aan. De schoonheid van de natuur, als een onvernietigbaar gegeven, veroorzaakt gevoelens van veiligheid, geborgenheid en blijheid.
En toch, deze ogenschijnlijk vredige rust is opgebouwd uit onnoemelijke spanningen, waarbij elk stukje even, hoe nietig ook, op zijn eigen wijze betrokken is. Dit spanningsveld is ontstaan in de loop van miljarden jaren, waarin de evolutie zich heeft voltrokken. Talloze nieuwe soorten van levende organismen ontwikkelden zich ten koste van andere. Alleen die organismen konden overleven, die de sterkste waren of voorzien waren van de meest geraffineerde afweermechanismen. Maar tegelijkertijd kunnen ze ook niet buiten elkaar. Ze hebben elkaar nodig, ze ruimen elkaars afvalprodukten op. Zo zijn hele levensgemeenschappen ontstaan van zeer vele soorten, die op subtiele wijze van elkaar afhankelijk zijn. Van zon intensief samenhangend geheel van organismen en hun omgeving, dat ecosysteem genoemd wordt, maakt ook de mens deel uit. Hij kan voortbestaan mede dank zij de natuurlijke hulpbronnen, die in de loop van de evolutie voor hem zijn weggelegd door de levende organismen, die hem zijn voorgegaan. Denk aan de betekenis voor ons van water, lucht, vruchtbare grond, de planten en dieren met de zon als bron van energie, maar ook aan de eindige en dus tijdelijke hulpbronnen, zoals mineralen, kolen, olie en gas.
Vooral door het intensieve gebruik van deze laatste bronnen wordt de natuur zwaar belast door de afvalstoffen, die daarbij ontstaan. Een van de vormen van deze belasting staat bekend onder de naam 'zure regen'. Samen met de wijze, waarop thans landbouw en veeteelt bedreven worden en bepaalde cultuurtechnische voorzieningen worden getroffen (kanaliseren, ruilverkaveling, verlaging grondwaterpeil, inpoldering, enzofoort) wordt onherstelbare schade aan de natuur toegebracht in een onnatuurlijk hoog tempo.
Het is inderdaad 'jammer van die pinksterblommen* en de cantharellen. Maar zijn dit geen voortekenen van het ineenstorten van ecosystemen, die voor de mens wel van levensbelang zijn, zodat we straks ook kunnen zeggen: jammer van de bossen, landerijen, meren en zeeŽn?
Hopelijk draagt dit boek bij tot een beter begrip van de oorzaken en gevolgen van de zure regen, zodat een zeer noodzakelijke ombuiging van het menselijk gedrag mogelijk wordt.

Prof. Dr. E. H. Adema, hoogleraar luchthygiene, LandbouwhogeschooI Wageningen


* 19NU, Stichting Public Relations Land- en Tuinbouw, 5 september 1984, blz. 37, 38.

 

 xx [../alert-menu-poortinga.htm]
webontwerp, teksten en fotografie door Gerben Poortinga